المقداد السيوري (مترجم: بخشايشى)

66

كنز العرفان في فقه القرآن‌ (فارسى)

« در انجام همهء نمازها به خصوص نماز وسطى ( نماز ظهر ) ، كوشا باشيد و از روى خضوع و اطاعت براى خدا بپاخيزيد و اگر ( به خاطر جنگ يا هر علّت ديگرى ) بترسيد نماز را در حال پياده يا سواره به جا آوريد امّا هنگامى كه امنيّت خود را بازيافتيد ، خدا را ياد كنيد ( نماز را به صورت معمولى بخوانيد ) همان‌گونه كه خداوند چيزهايى را كه نمىدانستيد به شما تعليم داد » . « محافظت » محافظت بر نماز يعنى شدّت اهتمام به انجام نماز و ضايع نكردن نماز از وقت آن . « وسطى » يا به معناى توسّط و ميانه است ، يعنى ميان نمازها ، و يا « وسطى » به معناى فضلى است و « كثير الفضل » يعنى داراى فضيلت فراوان است . « قنوت » يعنى دعاى دست . بعضىها گفته‌اند ، « قنوت » يعنى مداومت بر شىء : « بپاخيزيد براى خدا و در اين به‌پاخاستن ، مداوم باشيد » . بعضىها گفته‌اند : « قنوت » يعنى دعا خواندن در حال قيام ( ايستادن ) بعضىها گفته‌اند « قنوت » يعنى خضوع و فروتنى : « بپاخيزيد براى خدا ، در حالى كه خاشع بوده و فروتنى داريد » . و آنچه در نزد فقها ، شايع است ، « قنوت » يعنى دعاء خواندن در نماز با بالا بردن دو دست مىباشد . پس سزاوار اين است كه قنوت را به معناى دعا خواندن تفسير نماييم و لذا اين مسبّب فرموده است منظور از « قنوت » دعاى دست ، در نماز صبح است . و الرّجال : رجال جمع راجل ، به معنى پياده‌ها ، مانند قيام به معنى ايستاده‌ها ، كه جمع قائم ( ايستاده ) است و همچنين الركبان ( سواران ) جمع راكب ( سواره ) مىباشد . « فَإِذا أَمِنْتُمْ ، فَاذْكُرُوا اللَّهَ » ؛ « پس هنگامى كه امنيّت خود را بازيافتيد ، خدا را ياد كنيد . يعنى نماز امن ( نماز معمولى ) بخوانيد و خدا را سپاسگزار باشيد ؛ همان‌گونه كه به شما تعليم داد . اگر بگوييم كه مراد از « ذكر » همان نماز است ، معنا چنين است : « نماز بخوانيد همان‌گونه كه خود نماز و چگونگى آن را به شما تعليم داد » . و اگر بگوييم مراد از « ذكر » شكر و سپاس است ، معنا چنين مىشود : « خداوند را آن‌چنان سپاس كنيد كه با انعام او بر شما مناسب باشد . چگونگى انجام نماز در حال امن و در حال خوف را كه نمىدانستيد ، به شما تعليم فرمود » . در آيهء مباركه احكامى وجود دارد :